دماسنج های پزشکی(تفاوت دماسنج پزشکی بادماسنج معمولی)

کنترل‌ درجه‌ حرارت‌ به‌منظور ارزیابی‌ درجه‌ حرارت‌ بدن‌، پوست‌ بدون‌ پوشش‌ را لمس‌ کرده‌، برای‌ به‌دست‌ آوردن‌ درجه‌ حرارت‌ صحیح‌، از یک‌ دماسنج‌ استفاده‌ کنید. درجه‌ حرارت‌ طبیعی‌ بدن‌ ۳۷ درجه‌ سانتیگراد است‌. درجه‌ حرارت‌ بالا (تب‌) معمولاً در اثر عفونت‌ ایجاد می‌شود. درجه‌ حرارت‌ پایین‌ می‌تواند از مواجهه‌ با سرما یا محیط‌ مرطوب‌ ناشی‌ شود. انواع‌ مختلفی‌ از دماسنج‌ها وجود دارند که‌ از آن‌ جمله‌ می‌توان‌ به‌ دماسنج‌های‌ شیشه‌ای‌ جیوه‌ای‌ معمول‌ و دماسنج‌های‌ دیجیتال‌ اشاره‌ نمود.

دماسنج‌ دیجیتال‌ 
این‌ دماسنج‌ را می‌توان‌ به‌صورت‌ زیرزبانی‌ یا زیربغلی‌ برای‌ اندازه‌گیری‌ دما به‌ کار برد. این‌ دماسنج‌ را تا زمان‌ ایجاد صدای‌ بوق‌ (تقریباً ۳۰ ثانیه‌) در محل‌ قرار دهید و سپس‌ دما را از روی‌ صفحه‌ نمایش‌ بخوانید.

دماسنج‌ جیوه‌ای‌ 
قبل‌ از استفاده‌ از این‌ دماسنج‌، باید مطمئن‌ شوید که‌ سطح‌ جیوه‌ پایین‌تر از ۳۷ درجه‌ سانتیگراد است‌. قبل‌ از خواباندن‌ درجه‌، دماسنج‌ را به‌ مدت‌ ۳-۲ دقیقه‌ در محل‌ (زیر زبان‌ یا زیر بغل‌) قرار دهید.

دماسنج‌ نواری‌ پیشانی‌ 
این‌ نوارهای‌ کوچک‌ حساس‌ حرارت‌، برای‌ اندازه‌گیری‌ درجه‌ حرارت‌ کودکان‌ کم‌سن‌ و سال‌ مفید هستند. نوار را به‌ مدت‌ تقریباً ۳۰ ثانیه‌ روی‌ پیشانی‌ کودک‌ قرار دهید. درجه‌ حرارت‌ از روی‌ تغییر رنگ‌ نوار مشخص‌ می‌گردد.

دماسنج‌ گوشی‌ 
نوک‌ این‌ دماسنج‌ در داخل‌ گوشی‌ قرار داده‌ می‌شود و درجه‌ حرارت‌ را در عرض‌ یک‌ ثانیه‌ تعیین‌ می‌کند. کاربرد این‌ حسگر ساده‌ است‌ و برای‌ استفاده‌ در مورد کودکان‌ بدحال‌ مفید است‌. این‌ وسیله‌ را می‌توان‌ در هنگامی‌ که‌ کودک‌ خوابیده‌ است‌، به‌ کار برد.

چگونه دماسنج جیوه ای را بخوانیم؟

برای خواندن دماسنج جیوه ای پشت به نور می ایستیم سپس دماسنج را به گونه ای از سر در دست میگیریم که نوار نقره ای رنگ طرف مخالف ما قرار بگیرد در حالی که یکی از سه گوشه دماسنج به طرف ما و در زاویه دید ما قرار بگیرد هنگامی که خط نقره ای رنگ داخل دماسنج را مشاهده کردیم عدد مقابل نوک خط را میخوانیم.

شرایط نگهداری از دماسنج

دور از دسترس اطفال نگهداری شود.

.دور از نور خورشید نگهداری شود

.در محیط گرم نگهداری نشود

توجهاگر دماسنج جیوه ای شکست تحت هیچ شرایطی جیوه آنرا با دست جمع آوری نکنید.پنجره ها را باز کنید و در صورت امکان از محل خارج شوید تا بخار بسیار سمی جیوه را استنشاق نکنید.اگر نمیتوانید از محل خارج شوید با دستمال نمناکی جلوی بینی خود را بگیرید و تنفس های آرام و سطحی انجام دهید.جیوه سریع بخار میشود و برای جمع آوری آن قبل از تبخیر جهت جمع آوری نیاز به وسایل و مواد آزمایشگاهی میباشد.اگر دما سنج داخل دهان شکست سریعا دهانتان را با آب سرد فراوان بشویید و به نزدیکترین درمانگاه یا بیمارستان مراجعه نمایید.

سعی کنید با استفاده از قانون انبساط و انقباض برای هر یک از موارد بالا توضیحی بیابید.

مقایسه دماسنج پزشکی با دماسنج معمولی

پزشکی                                                           معمولی

محدوده دما بین ۳۵ تا ۴۲                                    محدوده دما از زیر صفر تا ۱۰۰

پایین دماسنج دارای خمیدگی  صاف

مثلثی شکل با لوله شیشه ای بسیار نازک(دقت اندازه گیری زیاد)        معمولاً گرد – > دقت اندازه گیری کمتر

سؤال : چرا در دماسنج از الکل و جیوه استفاده می شود؟

در دماسنجها سه نوع مقیاس وجود دارد.

تبدیل مقیاس ها به یکدیگر

تبدیل سلسیوس به فارنهایت

سلسیوس را در ۸/۱ ضرب کرده با ۳۲ جمع می کنیم.

تبدیل فارنهایت به سلسیوس

فارنهایت را به ۸/۱ تقسیم و ۳۲ را از آن کم می کنیم.

تبدیل سلسیوس به کلوین

سلسیوس را با ۲۷۳ جمع می کنیم.

تبدیل کلوین به سلسیوس

از کلیوین ۲۷۳ کم می کنیم.

تبدیل فارنهایت به کلوین

می توان ابتدا فارنهایت را به سلسیوس تبدیل کرد سپس آن را با ۲۷۳ جمع کرد .

توضیح انبساط و انقباض با نظریه مولکولی

هنگامی که ماده ای گرم می شود جنبش و حرکت مولکول های آن افزایش می یابد در نتیجه برخورد مولکولها به یکدیگر بیشتر و فاصله بین مولکول ها زیادتر می شود. زیاد شدن فاصله مولکول ها از یکدیگر به اقزایش حجم ماده(انبساط) منجر می شود.

عکس این مطلب هم درست است یعنی وقتی ماده ای سرد می شود جنبش مولکول ها کاهش و برخورد آنها کم می شود در نتیجه مولکول ها به هم نزدیکتر و جسم کوچکتر (منقبض) می شود

انبساط غیر عادی آب

برخی مواد بخصوص آب از قانون انبساط و انقباض تبعیت نمی کنند به همین علت گفته می شود آب انبساط غیر عادی دارد و به خاطر همین انبساط غیر عادی آب است که دیواره حوض و یا لوله های آب در زمستان می ترکند اگر آب را سرد کنیم مانند همه مواد منقبض می شود تا دمای آن به ۴ درجه برسد یعنی آب ۴ درجه کمترین حجم و بیشترین چگالی را دارد. اگر آب ۴ درجه را سردتر کنیم منبسط می شود تا یخ بزند. علت این انبساط غیر عادی پیوند بین مولکول ها ی آب است این نوع پیوند را که در سالهای آینده با آن آشنا خواهید شد پیوند هیدروژنی می گویند.

بدنیست بدانید گرچه این انبساط غیر عادی گاهی سبب خسارت می شود اما بسیار سودمند است و حیات آبزیان را تضمین می کند. شما در این مورد تحقیق کنید که چگونه چنین چیزی ممکن است؟

انجام دهید

یک بطری شیشه ای را از آب پر کنید و در آن را نبندید سپس بطری را درون حوله یا پارچه ای پیچیده داخل جایخی یخچال بگذارید تا آب درون آن یخ بزند اکنون بطری را از درون جایخی خارج کرده با احتیاط آن را مشاهده کنید آنچه اتفاق افتاده است را تفسیر کنید.

دما پا

این وسیله که وظیفه تنظیم دما در وسایل برقی را بعهده دارد بر اساس قانون انبساط و انقباض کار میکند. اساس کار دماپا تفاوت در میزان انبساط دو فلز است. دماپا(ترموستات) معمولاً از دو تیغه هم اندازه از دو فلز غیرهمجنس (غالباً آهن و مس) ساخته می شود که محکم به هم پرچ شده اند.

از آنجا که میزان انبساط فلز مس بر اثر گرما از آهن بیشتر است ، هنگامی که دمای وسیله برقی از حد معمول بیشتر شود ورقه مسی بیشتر منبسط شده بطرف آهن خم می شود و جریان برق را قطع می کند.

از دماپا در سماور، اتو، جارو، آبگرمکن، منقل و … برقی استفاده می شود از این وسیله در زنگ اعلام حریق هم استفاده می شود بدین طریق که گرمای ناشی از آتش سوزی سبب انبساط بیشتر و خمیده شدن ورقه مسی و در نتیجه وصل جریان برق و به صدا در آمدن زنگ خطر می شود.

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

آیا می خواهید به بحث بپیوندید؟
همین حالا دیدگاه خود را ثبت کنید!

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *